08/04/2026
සඳ තරණය මෙහෙයවන නියමුවා: Artemis II අණදෙන නිලධාරී රීඩ් වයිස්මන් සහ ඔහුගේ අසිරිමත් මෙහෙයුම
දශක පහකට වැඩි කාලයකට පසු මිනිස් සංහතිය නැවතත් සඳ කරා රැගෙන යන ඓතිහාසික Artemis II මෙහෙයුම දැන් සක්රියයි. වසර 50කට පසු සඳ වටා ගමන් කරන ප්රථම මිනිසුන් හතර දෙනාගේ කණ්ඩායම මෙහෙයවීමේ භාරදූර වගකීම පැවරී ඇත්තේ අත්දැකීම් බහුල අභ්යවකාශගාමියෙකු වන රීඩ් වයිස්මන් (Reid Wiseman) හටයි.
👨🚀 මුල් අවධිය සහ අහස ජයගත් නාවිකයා
1975 වසරේ උපත ලැබූ ජී. රීඩ් වයිස්මන්, පරිගණක සහ පද්ධති ඉංජිනේරු විද්යාව පිළිබඳ ප්රවීණයෙකි. අභ්යවකාශගාමියෙකු වීමට පෙර ඔහු අමෙරිකානු නාවික හමුදාවේ "Test Pilot" කෙනෙකු ලෙස සේවය කළේය. එහිදී F-14 Tomcat සහ F/A-18F Super Hornet වැනි ප්රහාරක යානා පදවමින් පැය 3,500 කට වඩා වැඩි පියාසර කාලයක් වාර්තා කර ඇති ඔහු, ඕනෑම අසීරු තත්ත්වයකදී නොසැලී තීරණ ගත හැකි නායකයෙකු ලෙස ප්රසිද්ධය.
🌌 අභ්යවකාශයේ අත්දැකීම්
2014 වසරේදී ජාත්යන්තර අභ්යවකාශ මධ්යස්ථානයේ (ISS) දින 165 ක් ගත කළ වයිස්මන්, එහිදී අතිශය වැදගත් විද්යාත්මක පරීක්ෂණ රාශියකට දායක විය. ඔහු අභ්යවකාශයේ ඇවිදීම (Spacewalks) සඳහා ද සහභාගී වී ඇති අතර, එතැන් සිටම ඔහු නාසා ආයතනයේ විශ්වාසවන්තම නිලධාරියෙකු බවට පත් විය.
💪 සඳ ගමන වෙනුවෙන් සිදුකරන අසිරිමත් පුහුණුවීම්
Artemis II යනු සරල මෙහෙයුමක් නොවේ. ඒ වෙනුවෙන් රීඩ් වයිස්මන් පසුගිය වසර කිහිපය පුරාම අතිශය දුෂ්කර පුහුණු අදියර රැසක් පසු කළේය:
Orion යානය හැසිරවීම: මෙම මෙහෙයුම සඳහා භාවිතා කරන Orion යානය මීට පෙර මිනිසුන් රැගෙන ගොස් නොමැති අලුත්ම යානයකි. එහි සෑම ස්විචයක් සහ පාලන පද්ධතියක් ගැනම වයිස්මන් දහස් වාරයක් අනුහුරුකරණ (Simulators) මගින් පුහුණු වී ඇත. යම් හෙයකින් ස්වයංක්රීය පද්ධති බිඳ වැටුණහොත්, අතින් යානය පාලනය කර සඳ වටා ගෙන යාමට ඔහු විශේෂ පුහුණුවක් ලබා තිබේ.
නිරන්තර ජලීය පෙරහුරු: මෙහෙයුම අවසානයේ යානය පැසිෆික් සාගරයට පතිත වන බැවින්, රළු මුහුදේදී ආරක්ෂිතව යානයෙන් පිටතට එන ආකාරය නාසා ආයතනයේ Neutral Buoyancy Lab (NBL) හි පිහිනුම් තටාක සහ සැබෑ මුහුදේදී ඔහු පුහුණු වී ඇත.
ගුරුත්වාකර්ෂණ පීඩනය (G-Force): අභ්යවකාශයට යෑමේදී සහ නැවත පෘථිවියට ඒමේදී සිරුරට දැනෙන අධික පීඩනයට ඔරොත්තු දීම සඳහා අධිවේගී "Centrifuge" යන්ත්ර තුළ ඔහු දැඩි අභ්යාසවල නිරත විය.
දිවි ගලවා ගැනීමේ පුහුණුව (Survival Training): යම් හෙයකින් යානය නියමිත ස්ථානයට නොව හුදකලා ප්රදේශයකට පතිත වුවහොත්, බාහිර උදව් ලැබෙන තෙක් දින කිහිපයක් ජීවත් වන ආකාරය පිළිබඳව වනගත සහ සාගර දිවි ගලවා ගැනීමේ පුහුණුවීම් ද ඔහු සම්පූර්ණ කර ඇත.
🌕 Artemis II හි අරමුණ
රීඩ් වයිස්මන්ගේ නායකත්වයෙන් යුත් මෙම කණ්ඩායම සඳ වටා ගමන් කරමින්, එහි ගැඹුරු අභ්යවකාශයේදී මිනිස් සිරුරට සිදුවන බලපෑම සහ යානයේ තාක්ෂණය පරීක්ෂා කරනු ඇත. මෙම මෙහෙයුමේ සාර්ථකත්වය මත, ඊළඟ වසර කිහිපය තුළ පළමු කාන්තාව සහ පළමු කළු ජාතිකයා සඳ මත පා තැබීමට නියමිතය.
🌟 පෞද්ගලික කැපවීම
දියණියන් දෙදෙනෙකුගේ පියෙකු වන වයිස්මන් පවසන්නේ, තමා මෙම අවදානම ගන්නේ සමස්ත ලෝකයේම අනාගත දරු පරපුරට තාරකා අතර සැරිසැරීමට මාවත විවර කර දීමට බවයි.
ඔහුගේ මෙම කැපවීම සහ දක්ෂතාවය නිසාම, 2026 වසරේ අප්රේල් මාසයේ සිදුවන මෙම ඓතිහාසික චාරිකාව දෙස මුළු මහත් ලෝකයම දෑස් දල්වා බලා සිටී.
#අභ්යවකාශය #සඳතරණය #නාසා
