Dobry Informatyk

12/04/2026

Przez ostatnie 4 miesiące wysyłałem CV, efekt zerowy.

Byłem na granicy załamania nerwowego.

Do momentu gdy, odpytalem samego siebie.
Kim jestem.

11/04/2026

02/04/2026

Znaleziony w piwnicy, i działa. :)

02/04/2026

💻🔥 W IT nie ma czegoś takiego jak „skończone”

Od lat korzystam z własnych skryptów optymalizacji systemu…
i mogłoby się wydawać, że wszystko już działa idealnie.

Ale właśnie wtedy warto się zatrzymać i zadać sobie pytanie:
👉 czy da się to zrobić jeszcze lepiej?

Dlatego wracam do tematu i rozwijam kolejną wersję:
⚙️ lepsza kontrola usług systemowych
🔒 większa prywatność
🚀 jeszcze czystsza wydajność

Bez „magicznych poradników z internetu”.
Tylko testy, analiza i konkret.

Bo w tej branży nie chodzi o to, żeby raz coś ustawić i zapomnieć.
👉 Chodzi o ciągłe poprawianie tego, co już działa.

Pokora + wiedza = progres.

08/03/2026

🔧 Projekt Xena Retro Gaming nabiera tempa! 🎮

Czasem w informatyce jest tak, że najnowsza technologia przegrywa ze… starą dobrą szkołą.

Podczas pracy nad moim projektem Xena Retro Gaming trafiłem na klasyczny problem starej epoki. System Windows XP, sterowniki USB i nagle… ani klawiatura ani mysz USB nie chcą współpracować. Kreator instalacji sterowników wita mnie na ekranie, ale bez działającej klawiatury i myszy niewiele można zrobić 😄

Szybki skok do piwnicy, chwilę grzebania w pudełkach i… są!
Klawiatura i mysz PS/2 z dawnych lat.

Podłączam – i jak za starych dobrych czasów wszystko rusza od razu.
Zero kreatorów, zero pytań… po prostu działa.

I właśnie w takich momentach przypomina się jedna ważna zasada serwisowa:

💡 Dobry informatyk nigdy nie wyrzuca starego sprzętu.

Przy okazji dopracowałem też sam system.
Po moim małym „serwisowym kung-fu” Windows XP startuje teraz z:

⚙ 16 procesami
🧠 około 160 MB zajętej pamięci RAM

Tak – dobrze czytacie… 160 MB RAM 😄
z dostępnych 4 GB DDR3 – 1 GB przeznaczony dla zintegrowanej karty graficznej, reszta dla systemu.

🔱🐦‍🔥🤔 System szyty na miarę przeznaczenia – do grania w Retro Gry.

Całość działa na małym, cichym komputerze Fujitsu Futro S720, który idealnie nadaje się do takich eksperymentów. System jest maksymalnie odchudzony, stabilny i przygotowany pod stare gry z epoki DirectX 7–9.

Ale to dopiero początek.

W piwnicy znalazłem też stare pady USB do gier, więc docelowo projekt będzie wyglądał mniej więcej tak:

🖥 mały komputer / retro konsola – przenośna
⌨ bezprzewodowa klawiatura i mysz
🎮 pady USB do grania na kanapie

Czyli powstaje coś w rodzaju retro maszyny do gier z epoki Windows, kiedy komputery konfigurowało się ręcznie, żeby wycisnąć z nich maksimum możliwości.

A morał z tej historii?

Czasem najnowsze technologie zawodzą…
a stare PS/2 wciąż potrafi uratować sytuację. 😉

🤔🔱

Ciekawostka techniczna:
Dlaczego zasilanie dysku HDD 2,5 cala wziąłem z portu USB 3.0, a nie z pinów USB 2.0 na płycie głównej?

→ płyta główna Futro S720 nie ma fabrycznego zasilania dla dysku HDD
→ są wprawdzie piny USB na płycie głównej, ale to USB 2.0
→ linia 5V na tych pinach działa cały czas (brak trybu standby), więc napięcie byłoby podawane nawet po wyłączeniu systemu

Te wewnętrzne piny USB 2.0 świetnie nadają się natomiast do zasilania dysków SSD, które mają dużo mniejsze zapotrzebowanie na prąd.

Druga ważna sprawa to natężenie prądu:

USB 2.0
5V / maksymalnie 500 mA

USB 3.0
5V / maksymalnie 900 mA

A rozpędzenie talerzy dysku HDD przy starcie potrafi wymagać nawet około 800 mA.

Dlatego USB 3.0 daje dużo większy margines bezpieczeństwa przy starcie dysku.

Kolejna ciekawostka 🤔
Dlaczego ten sam dysk działa bez problemu w obudowie SATA → USB, nawet podłączonej do USB 2.0?

Bo taka obudowa ma w środku kontroler oraz kondensatory.

Kontroler nie pozwala rozpędzić talerzy natychmiast na maksymalne obroty, a kondensatory chwilowo magazynują energię i pomagają dostarczyć odpowiedni prąd rozruchowy.

Czyli mała elektronika robi dokładnie to, co w tym projekcie trzeba było rozwiązać… ręcznie 😉

08/03/2026

Użytkownik zgłosił się do mnie o pomoc, ponieważ z dnia na dzień jego komputer zaczął wyświetlać komunikaty Blue Screen. Nie pomógł nawet format i ponowna instalacja systemu operacyjnego wykonana przez użytkownika.

Na pytanie, kiedy komputer był ostatnio czyszczony i konserwowany, otrzymałem odpowiedź… nigdy 🤣 – czyli w większości przypadków taki „standard odpowiedzi…” 😂

Oczywiście przyjąłem pacjenta na mój stół operacyjny i zabrałem się do działania. 😊

Co zostało wykonane ❓

🔧 czyszczenie i konserwacja
🔧 regeneracja wentylatorów – dokładne wyczyszczenie łopatek oraz magnesów, usunięcie starej oliwy i zastąpienie jej świeżą
🔧 lapping miedzi CPU i GPU
🔧 instalacja i zaawansowana konfiguracja systemu, sterowników, bibliotek oraz oprogramowania
🔧 aktualizacja BIOS
🔧 włączenie funkcji XMP – tak, aby pamięć RAM nie działała na wartościach domyślnych 2666 MHz (JEDEC), lecz na maksymalnych parametrach
🔧 włączenie funkcji **Resizable BAR – czyli dostęp CPU do całej pamięci VRAM karty graficznej (bez tej funkcji dane wysyłane są pakietami po 256 MB)
🔧 ustawienie krzywych pracy wentylatora CPU
🔧 ocena stanu i żywotności dysków twardych
🔧 końcowe testy diagnostyczne

Efekt ❓🤔

Temperatury pracy na wolnych obrotach:

💻 CPU średnio **26°C**
🎮 GPU średnio **29°C**

Testy obciążeniowe

💻 CPU średnio **60°C**
🎮 GPU średnio **64°C**

GPU Hot Spot Temperature – 110°C

Już wyjaśniam: jest to określenie najwyższej temperatury na jednym z czujników, ponieważ GPU posiada wiele czujników temperatury.

Podczas testów obciążeniowych karty graficznej naprawdę było czuć te 110°C – dotykając górnej części obudowy można było wyczuć wyraźne ciepło. Jest to maksymalna dopuszczalna temperatura pracy karty graficznej, po której włącza się zabezpieczenie throttling, a karta zaczyna nieco obniżać wydajność.

Szukając informacji o tym modelu karty graficznej, natrafiłem na wiele komentarzy użytkowników potwierdzających problem z temperaturami.

Dodatkowo pokaźny układ chłodzenia CPU zasłania część górnej strefy GPU, co nieco ogranicza oddawanie ciepła.

Niestety zainstalowany kontroler Chieftec pozwala podłączyć wentylatorów pod kontroler PWM na płycie głównej.

Rozwiązanie airflow? 🤔

Mały sprytny plan, który oczywiście przekazałem użytkownikowi. 🔱
Mały upgrade:

🔧 środkowy wentylator przedni zamieniamy na wentylator PWM, a dotychczasowy montujemy na górze
🔧 na górze montujemy drugi wentylator PWM i za pomocą złączki spinamy go z tym środkowym – następnie podłączamy do gniazda CPU_OPT
🔧 tylny wentylator zamieniamy na wentylator PWM i podłączamy do gniazda SYS_FAN
🔧 na końcu w BIOS ustawiamy odpowiednie krzywe pracy wentylatorów

🧠 Ciekawostka techniczna

Na jednym ze zdjęć widać bardzo ciekawą rzecz – budowę rdzenia GPU.
Nowoczesne karty graficzne AMD wykorzystują tzw. architekturę chipletową.

Oznacza to, że GPU nie jest już jednym dużym układem krzemowym jak kiedyś, lecz składa się z kilku współpracujących elementów:

🔹 główny chip obliczeniowy (GCD – Graphics Compute Die)
🔹 dodatkowe chipy odpowiedzialne m.in. za pamięć i komunikację (MCD – Memory Cache Die)

Takie rozwiązanie pozwala zwiększać wydajność i obniżać koszty produkcji, ale jednocześnie powoduje, że na powierzchni GPU występują różne punkty temperatury – stąd właśnie pojawia się parametr Hot Spot Temperature.

I tak kolejny komputer został ocalony i powstał niczym Feniks z popiołów 🐦‍🔥

A ja… czekam na kolejnego pacjenta. 😊

06/03/2026

💾 **Zapomniana historia systemów operacyjnych #1 – Windows Whistler**

Dziś coś dla fanów historii IT i retro systemów 👨‍💻

Mało kto wie, że zanim pojawił się legendarny **Windows XP**, istniał system o nazwie **Windows Whistler**.

Była to nazwa kodowa systemu tworzonego przez **Microsoft** w latach **2000–2001**.
To właśnie z tego projektu narodził się później jeden z najbardziej kultowych systemów w historii komputerów.

📀 **Co było w nim nowego?**

🔹 zupełnie nowy interfejs graficzny **Luna**
🔹 możliwość szybkiego przełączania użytkowników
🔹 funkcja przywracania systemu (**System Restore**)
🔹 znacznie lepsza obsługa sieci i internetu

Na początku **Whistler wyglądał prawie jak Windows 2000**, ale z czasem Microsoft zaczął wprowadzać zmiany wizualne, które później stały się standardem w **Windows XP**.

🎨 **Czym był interfejs Luna?**

**Luna** to nowy styl graficzny opracowany podczas prac nad Windows Whistler.
To właśnie on stał się później oficjalnym wyglądem systemu **Windows XP**.

Wprowadzał zupełnie nową estetykę systemu:

🔵 kolorowe przyciski
🔵 zaokrąglone elementy okien
🔵 nowe menu Start z dwiema kolumnami
🔵 charakterystyczny niebieski pasek zadań

Dla wielu użytkowników był to ogromny przeskok wizualny w porównaniu do surowego wyglądu **Windows 95, 98 czy 2000**.

🏔 **Skąd nazwa Whistler?**

Nazwa pochodzi od miejscowości **Whistler** w Kanadzie, znanego ośrodka narciarskiego.
Programiści Microsoftu często jeździli tam na narty i snowboard — stąd inspiracja nazwą systemu.

🤓 **Retro ciekawostki**

🔥 W bardzo wczesnych buildach testowano zupełnie inny wygląd systemu – styl **Professional**, w którym pojawiały się czerwone i pomarańczowe akcenty interfejsu.

🖼 Słynna tapeta **Bliss** (zielone wzgórza z Windows XP) nie była od początku pewna. W buildach Whistlera często pojawiały się inne motywy natury, w tym zdjęcia z kurortu narciarskiego Whistler.

🔤 Technologia **ClearType**, która wygładza czcionki na ekranach LCD, zaczęła być szerzej stosowana właśnie w okresie prac nad Whistlerem i została oficjalnie wprowadzona do **Windows XP**.

💾 To właśnie w takich projektach jak **Whistler** rodziły się rozwiązania, które później trafiały do systemów używanych przez miliony ludzi na całym świecie.

28/02/2026

Lenovo IdeaPad 3 Gaming 3 (2021) + Logitech G HUB
Naprawa

26/02/2026

🔥 Lenovo IdeaPad 3 Gaming 3 (2021) + Logitech G HUB
Użytkownik zgłosił się do mnie, ponieważ kierownica z dnia na dzień odmówiła posłuszeństwa 🎮❌

Przy okazji poprosił, żebym zajrzał do laptopa i sprawdził jego stan techniczny.

To, co zobaczyłem po otwarciu… było klasyką gatunku 😅

Układ chłodzenia praktycznie niedrożny, radiatory zapchane, a na dolnej części płyty głównej zaczęły formować się prawdziwe „kurzowe wydmy” 🏜️

Laptop od nowości (2021) nigdy nie był czyszczony.

🛠 Co zostało wykonane:
✔️ Kompleksowe czyszczenie i konserwacja
✔️ Demontaż oraz dokładne czyszczenie wentylatorów i radiatorów
✔️ Szlif miedzianych elementów układu chłodzenia (wyrównanie powierzchni styku)
✔️ Nowa pasta + nowe płynne termopady
✔️ Instalacja świeżego systemu operacyjnego
✔️ Instalacja niezbędnego oprogramowania
✔️ Zaawansowana konfiguracja systemu
✔️ Aktualizacja BIOS
✔️ Instalacja symulatora jazdy 🏎️
✔️ Naprawa oprogramowania kierownicy Logitech G HUB

📊 Efekt?
Laptop wyraźnie odżył 💪🔥

🌡️ Spoczynek:
• CPU ~41°C
• GPU ~37°C

🧪 Testy obciążeniowe:
• CPU ~68°C
• GPU ~75°C

👿 Podczas testu GPU temperatura CPU naturalnie wzrasta – układ chłodzenia jest wspólnym modułem. Mimo to do progów zabezpieczeń temperaturowych pozostaje solidny zapas ✅

🔱 Stabilnie. Bez throttlingu. Bez paniki. Bez duszenia się kurzem.

🐦‍🔥 Finał?
Kolejny laptop niczym Feniks powstał z popiołów.
Bo sprzęt można zabić kurzem.
Ale można go też przywrócić do życia wiedzą i doświadczeniem.

26/02/2026

💻 Lenovo Carbon X1 1 Generacja z 2013

Renowacja oraz naprawa

24/02/2026

💻 Lenovo Carbon X1 1 Generacja z 2013

Użytkowniczka zgłosiła się do mnie z prośbą o pomoc, ponieważ z dnia na dzień laptop przy włączeniu pokazał komunikat o błędzie dysku: „Detection error on HDD0” ⚠️
Użytkowniczce najbardziej zależało na odzyskaniu danych 💾

Oczywiście przyjąłem pacjenta na stół operacyjny 🛠️ w celu próby odzyskania danych, a także zapytałem, czy w dalszym etapie nie będziemy pacjenta naprawiać, by dalej służył przez kolejne lata 😊

Dane udało się przywrócić ✔️ i przystąpiłem do dalszego etapu – naprawy.

Jednym z problemów był standard gniazda dysku, ponieważ jest to Carbon pierwszej generacji – nie miał jeszcze klasycznego gniazda M.2 NGFF.
Do tego modelu można kupić jeszcze dyski starszego typu, ale są drogie i ciężko dostępne 💸 dlatego postanowiłem szukać rozwiązania gdzie indziej.

Z pomocą pojawił się dedykowany adapter dysku 😊
Do tego zamówiłem odpowiedni format dysku NGFF oraz baterię 🔋

W międzyczasie przystąpiłem do gruntownego czyszczenia pacjenta, ponieważ jego stan był średni 😉
Czyszczenie samej klawiatury trochę zajęło – troszkę wody z ludwikiem, patyczki kosmetyczne i tak „szuruburu” 😄 klawisz po klawiszu, wszystko czyszczone dwa razy.
Oczywiście nie zapomniałem o przeprowadzeniu czyszczenia i konserwacji w środku 🧼🔧

Po przyjściu części i montażu okazało się, że BIOS nie widzi dysku – ale byłem na to przygotowany 😉
Wcześniej na innym laptopie przygotowałem sobie system, który poprzez przejściówkę SSD → USB odpaliłem na Carbonie, a następnie zaaktualizowałem BIOS 🔄

Na końcu pozostało zainstalowanie systemu operacyjnego, oprogramowania, sterowników, bibliotek, zaawansowana konfiguracja oraz migracja cennych danych 😊

Niestety nie działają niektóre klawisze numeryczne, o czym także poinformowałem Użytkowniczkę.
Zamiast wymiany klawiatury zaproponowałem zakup klawiatury numerycznej na Bluetooth ⌨️
Koszt zakupu takiej klawiatury to około 30 zł 💰

Koniec końców laptop niczym Fenix 🔥 powrócił do życia i znów gotów jest służyć jeszcze parę dobrych lat.