24/04/2024
Startup Synapse vừa phá sản mặc dù 5 năm qua vẫn đang tăng trưởng 650%. Tại sao, thấy gì qua vụ này & có bài học gì cho các startup ngân hàng khác?
Banking as a Service là một dạng startup đã nở rộ ở bển trong khoảng chục năm vừa rồi. Gần đây thì nhóm này lan đến châu Á, Việt Nam: các công ty cung cấp dịch vụ Banking as a Service (BaaS) bắt đầu ra đời.
Làm gì?
They say (n its true): Banks bao giờ cũng chậm, bảo thủ, hệ thống kết nối chảnh choẹ, khó khăn, chỉ làm việc với khách lớn, không linh hoạt không kết nối khách nhỏ, v.v.
They do: Các công ty Banking as a Service ra đời từ đấy. Cung cấp các dịch vụ như bank nhưng không cần giấy phép bank. Làm được đủ mọi việc, từ đơn giản như kết nối API đến các bank khó khăn không thể kết nối API, đến các việc như nhận tiền gửi, phát hành thẻ đồng thương hiệu với bank mà không cần luỵ bank, v.v.
Nghe cũng tốt, nhưng sao tăng trưởng 650% trong 5 năm vẫn phá sản?
Vì: 1) thu không đủ bù chi, 2) không bắt được cá to, 3) banks tuy chậm, bảo thủ, nhưng nếu thấy fintech làm cái gì ok thì dần dần bank cũng tự làm. Trong vài chục bank thì cũng vài bank sẽ làm được -> BaaS mất khách.
3- khỏi nói, bank nào có đội IT mạnh & có máu business là sau khi nhìn ngắm, hợp tác để thử thị trường, & thí điểm POC bằng chính startup kia, thì các món gì ngon là tự làm hết.
2- khỏi nói, cá to nếu đàm phán với BaaS mà không dí BaaS xuống tận đáy margin, thì bỏ đi kiếm 1 bank hiện đại nào đó làm trực tiếp. Nếu khách đủ to thì sẽ có bank đáp ứng -> chỉ còn lại cá nhỏ, lẻ tẻ, rất nhiều nhưng bé.
1- thanh toán thì lãi lời gì mấy, tiền gửi thì nhỏ
Thực ra đoạn này lại rất lắm rủi ro + cơ hội: ngành ví sẽ còn dư địa tăng trưởng mạnh, tiền gửi & đầu tư nhỏ thì Robinhood đang rất thành công, nên là đoạn này nếu chỉ lấn cấn thanh toán thì chắc chắn toi, nhưng để đủ sức cấu 1 mảnh của Visa, Master, hay ví, Robinhood thì lại cần 1 startup-inside-a-BaaS-startup. Không đủ thời gian / nguồn lực làm là cơ hội vứt đi, còn lại mỗi rủi ro.
Nên là có chê Bank lắm thì fintech cũng không an toàn. Banks chỉ chậm thôi chứ đấu đầu là khó. Các startup BaaS phải có cái gì khác biệt mà bank không thể làm được, ví dụ: làm xuyên biên giới ở nhiều quốc gia - cái này với các banks rất phiền, không dễ dàng để bank mở thêm hoạt động / chi nhánh ở các nước khác.
"Liều mạng & chấp nhận khẩu vị rủi ro cao" chỉ là 1 phần nhỏ, chỉ đủ để bứt phá chứ không đủ để đi đường dài.
